Ana Sayfa Dünya 19 Mart 2022 204 Görüntüleme

Ukrayna-Polonya sınırında mahsur kalan üçüncü ülke vatandaşları anlatıyor: ‘Bizden başka herkesi aldılar’

BBC

Rusya’nın işgali sonrası Ukraynalıların değerli bir kısmı Avrupa Birliği (AB) ülkelerine sığındı ve bu ülkelerin Ukraynalı göçmenlere sunduğu dayanaklardan yararlanma fırsatı buldu. Ukrayna’da yaşayan Tajikistan, Özbekistan ve Kırgızistan üzere eski Sovyet ülkelerinin vatandaşları ise AB’nin tıpkı takviyesi kendilerine sunmadığını söylüyor.

Ukrayna’da yaşayan üçüncü ülke vatandaşı binlerce kişi, AB hududunda mahsur kalmış durumda.

20 yılı aşkın müddettir Ukrayna’da yaşayan Tacikistan vatandaşı Şafo, günlerdir hudutta beklediklerini söylüyor:

“Oğlum artık pes etti. Herkesi alıyorlar, bizse üç gündür ne yapacağımızı bilemez bir biçimde burada oturup bekliyoruz. Beni almayı kabul ediyorlar lakin oğlumun geçişine müsaade vermiyorlar. Bana ‘Anne bizi kimse istemiyor’ diyor.”

Şafo, meskenini, arkadaşlarını, işini, her şeyini geride bırakıp gelmiş. Onun üzere Ukrayna’da ekonomik göçmen olarak yaşamış ve artık mülteci olan binlerce kişi ile bir arada Polonya hududu yakınlarındaki Korczova’daki bir süreksiz merkezde kalıyorlar.

Tacikistanlı Abduşakur da Ukrayna’da 20 yıl yaşamış ve göçmenleri huduttan ücretsiz getiren, yemek, ücretsiz SIM kart ve bir gece kalacak yer vererek yardımda bulunan Polonya halkına minnettar olduğunu söylüyor. Öte yandan göçmenler burada lakin süreksiz olarak konaklayabiliyor. Alışveriş merkezinden bozma bu yerde katlanan yataklarda yatıyorlar. Şahsî alanları, duş ve tuvaletleri de yok. Burada tek yapabilecekleri yemek yemek ve uyumak.

Ukraynalıların ise burada kalmadığına dikkat çeken Abduşakur, “Çoğunun Avrupa’da tanıdıkları var ve süratli bir halde ülkeden çıkabiliyorlar. Ayrıyeten (Ukrayna diasporası) temsilciler buraya onları almaya geliyor. Mesela bugün Almanya’dan birileri gelip bir küme Ukraynalıyı topladı. Onlara ‘size kalacak yer vereceğiz, çocuklarınız okula gidecek’ dediler. Otobüslerle alıp götürdüler onları. Bir de ne yapacaklarını bilemez durumdakiler var ve birden fazla Ukraynalı değil.” diyor.

Bu göçmenlerin birçok Ukrayna’da ekonomik göçmen olarak yaşarken, işgalle birlikte bir gecede savaştan kaçan mültecilere dönüşmüşler.

BİRDENBİRE YASA DIŞI SAYILMAK

Memleketler arası öğrencilerden farklı olarak ekonomik göçmenlerin doğdukları ülkeye onları geri alabilecek aileleri yok. Bu göçmenlerin bütün hayatı Ukrayna’da. Polonyalılar ve Almanya vatandaşları birden fazla Ukraynalı’ya konutlarını açsa da, üçüncü ülke vatandaşları tıpkı takviyesi görmediklerinden şikayetçi.

Gönüllülerden Pavel, “Almanya’ya giden bir otobüsümüz var lakin yalnızca Ukraynalı olduğuna dair resmi dokümanı olan Müslümanlara açık. Bu otobüslerin birçok, anne ve çocuklara kapılarını açsa da, hiçbiri erkekleri almak istemiyor” diye açıklıyor.

Ukrayna diasporası ya da büyükelçiliklerden temsilcilerin ayarladıkları ücretsiz otobüsler üzere yüzlerce özel teşebbüsler de var. Avrupalı gönüllüler, ellerinde “Sizi Almanya’ya götüreceğim” ya da “Sizi Varşova’ya götüreceğim” üzere tabirler yazılı olan karton kağıtlar taşıyarak saatlerce bu merkezde vazife yapıyor.

BBC

İsmini vermek istemeyen şoförlerden biri mültecileri Belçika’ya götürmeye hazır. Fakat şoförlerin yasa dışı göçmenleri taşıdıkları gerekçesiyle ceza almaktan korktuklarını, Ukrayna vatandaşlığı olmayan mültecilerin statüsü belgisiz olduğu için, bu insanları almaktan tasa duyduklarını söz ediyor:

“Ukraynalılar elindeki dokümanlarla muhakkak bir müddet için Avrupa’da yaşama hakkına sahip oluyorlar fakat Ukrayna pasaportu olmayanlar için farklı kurallar var; beşerler da bundan korkuyor.”

Ukraynalılar yasal olarak biyometrik pasaportlarını göstererek AB sonundan geçme ve burada 90 güne kadar kalma hakkına sahip.

BBC

Ukrayna’da devam eden savaş nedeniyle Polonyalı yetkililer, resmi evrakları mühletini doldurmuş olanlar dahil göçmenlerin girişine müsaade vereceklerine kelam vermişler. Lakin Polonya hükümetinin internet sitesinde ülkeye girişle ilgili listelenen kuralların hepsi, “Sadece Ukrayna vatandaşları içindir” başlığı altında listelenmiş.

BBC’ye konuşan üçüncü ülke vatandaşı göçmenlerden bir tanesi bile, sonu geçtikten sonra onlara hangi hakların tanınacağını bilmiyor.

Abduşakur, “Benim aklıma bunları düşünmek gelmedi, tahminen de benim kabahatim. Ne yapmamız gerektiğini, nereye şikayette bulunacağımızı sormadım zira hepimizin hudutları bozuktu, yorgunduk. Çok şükür buraya gelebildik ve hayattayız lakin artık de bundan sonra ne yapacağımı, kime ne soracağımızı düşünüyoruz” diyor.

BM’nin Süreksiz Muhafaza Yönetmeliği’nin uygulamaya geçirilmesinden bu yana Ukraynalı mültecilerin AB’de bir yıl kalma hakkı var ve duruma nazaran bu müddet uzatılabiliyor.

BBC

Mülteci statüsünden farklı olarak süreksiz müdafaa statüsü daha kolay bir prosedür gerektiriyor. Lokal yetkililere ulaşıp gerekli evrakları doldurmaları kâfi ve rastgele bir AB ülkesinde bunu yapabilirler.

Öte yandan statüleri net olan Ukraynalı vatandaşlar süreksiz muhafaza alabilirken, üçüncü ülke vatandaşları sadece kendi ülkelerindeki ömür şartlarının “güvenli ve stabil” olmadığı durumlarda muhafaza alabiliyor.

BM Mülteciler Yüksek Komiserliği (UNHCR), konut sahibi ülkelere Ukrayna’dan gelen göçmenler ortasında ayrım yapmamaları tarafında sık sık davette bulunuyor.

BBC’ye konuşan UNHCR sözcüsü Kristin Pivolakis, “Yetkililere farklı uluslardan vatandaşların da çatışmalar nedeniyle Ukrayna’dan gitmek zorunda bırakılmış olabileceklerini ve bunu yapmalarına müsaade verilmesi gerektiğini hatırlatırız. Ukrayna’da mülteci statüsü almak için müracaat yapamamış olan üçüncü ülke vatandaşları da olabilir. UNHCR, onların da mülteci statüsü alabilmeleri için bu prosedüre yönlendirilmeleri gerektiğine inanıyor” diye konuştu.

AB’de uzun müddet kalmak isteyen üçüncü ülke vatandaşlarının hakları ile ilgili duruma ait net bir açıklama yapmayan Pivolakis, bu bireylere hükümet yetkilileri yahut AB ile temas kurmaları davetinde bulunuyor.

BM’nin Süreksiz Müdafaa Yönetmeliği 2001 yılında kabul edilmiş olsa da birinci kere uygulanıyor.

Avrupa Parlamentosu’nun Yeşiller kümesinin danışmanı Aleksey Dimitrov, “Ukraynalı vatandaşlar bu statüyü alma hakkına sahipler. Lakin üçüncü ülke vatandaşlarına gelince bu yönetmeliğin nasıl uygulanacağı bilinmiyor. Hatta her mesken sahibi ülke yönetmeliğin nasıl uygulanacağına kendi karar veriyor ve statüyü alacak olan göçmenlerin yüzdesi her ülkede farklı olacaktır” diyor.

UKRAYNALILAR SOLA, YABANCILAR SAĞA

BBC’ye konuşan üçüncü ülke vatandaşları, sondaki yetkililer tarafından daha şimdiden ayrımcılığa uğradıklarını söylüyor.

Özbekistan kökenli Rus vatandaşı Viktor, “Avrupalı görünümü olmayan insanlara öbür bakıldığını fark ettim. Ben Avrupalı sayıldığım için Ukraynalılarla birlikte alındım. Manzaraya bakıyorlar, pasaporta bakmıyorlar” diye konuşuyor.

BBC

İsmini vermek istemeyen Azerbaycanlı bir öğrenci, hudut denetim noktasında iki başka kuyruk olduğunu söylüyor:

“Ukraynalılar solda duruyor, yabancılar da sağda. Bizi bir otobüse koyup buraya getirdiler. Otobüste hiç Ukraynalı yok üzereydi.”

Bu göçmenlerin kaldığı merkez Ukrayna-Polonya hududundaki Karçova denetim noktasına otomobille 10 dakika uzaklıkta ve bölgede, üçüncü ülke vatandaşlarının Ukrayna vatandaşlarından sayıca daha fazla olduğu beş konaklama merkezinden biri.

Lakin üçüncü ülkelerden göçmenler, yalnızca bu merkeze yakın olan denetim noktasından geçmiyor. Polonya’daki Madika kenti yakınlarında bir denetim noktasında çalışan gönüllülerden Fernando, “Burada sondan iki farklı küme geçiyor. Biri, çoğunluğu bayan ve çocuklardan oluşan Ukraynalılar. Bu küme daha nizamlı ve otobüsle geliyorlar. İkinci küme ise, Ukrayna’da da göçmen olanlar. 30 saat yürümek zorunda kaldılar ve bitkinler” diye açıklıyor.

Öte yandan Polonya ve Belarus ortasındaki hudutta daha birkaç ay evvel bir göç krizi yaşandığını da unutmamak gerek.

Ortadoğu’dan binlerce göçmen Polonya hududunu aşmış ve hem göçmenler ortasında, hem de Polonyalı güvenlik güçleri ile arbede yaşanmıştı.

Polonyalı yetkililer o periyot göçmenler için Belarus Devlet Lideri Aleksander Lukaşenko’nun “hibrid silahı” oldukları nitelemesini yapmıştı.

Polonya hâlâ üçüncü ülke vatandaşlarına kuşkuyla bakıyor.

‘HAMBURG’DA KİMSEMİZ YOK LAKİN KİEV’DE DE YOKTU’

Hem Ukraynalılar, hem de üçüncü ülke vatandaşlarının bir ortada olduğu ailelerinki ise başka bir kıssa.

Ukrayna’da, Rusya’nın desteklediği bağımsız cumhuriyetlerin denetimindeki bir bölgede doğup büyüyen Maria, ikinci kere savaştan kaçıyor. Birinci olarak 2014’te çatışmalar nedeniyle Rusya’daki bir mülteci kampına gitmiş, sonra da Ukrayna kenti Odessa’ya sığınmış:

BBC

“Odessa’yı terk ettiğimizde hayat stabil değildi. Kocam da ben de gitmek istemedik lakin kızımız korkuyordu. Her gece daima siren sesi duyduğumuz için koridorda yatıyorduk. İşimiz yoktu, paramız bitmek üzereydi. Etrafımızda akrabamız da yoktu. Biz de kaçmaya karar verdik.”

Maria’nın eşi, Özbekistan vatandaşı.

Odessa’yı terk etmeden evvel Özbek büyükelçiliği ile temas kurduklarında, tüm ailesini Taşkent’e götürülebileceği söylenmiş. Lakin süreksiz konaklama merkezinde yalnızca Özbekistan vatandaşlarının kabul edildiği ortaya çıkınca, aylarca yetkilileri ikna etmeye çalışmışlar.

Özbekistan vatandaşı Victor’ın öyküsü de çok farklı değil. Tüm ailesini Taşkent’e götürmeye çalışırken, eşi Ukrayna vatandaşı olduğu için büyükelçilik itiraz etmiş. Artık Hamburg’da yaşıyorlar.

Hamburg’da kimseleri yok lakin Kiev’de de artık kimselerinin kalmadığını anlatıyor. Süreksiz olarak, onları Polonya hududundan otomobille alıp getiren Alman şoför ile birlikte yaşıyorlar:

“Göçmenlerin kalabileceği bir merkez yok. Bizi getiren şoför iki hafta onda kalmamıza müsaade verdi” diyen Victor, şöyle devam ediyor:

“Yarın sabahın 2’sinde mülteci statüsü alabilmek için sıraya gireceğiz. Uzun kuyruklarda bekleyeceğiz.”

Cumhuriyet

hack forum hack forumu hack forum gaziantep escort gaziantep escort Shell download cami halısı cami halısı cami halısı cami halısı cami halısı saricahali.com.tr beylikdüzü escort
izmit escort Ataşehir escort ankara escort bostancı escort kadıköy escort muğla escort hack forum bahis forum forum bahis onwin babilbet fethiye escort slot siteleri deneme bonusu veren siteler deneme bonusu veren siteler en güvenilir casino siteleri hack forum warez forum hack forum warez forum hack forum warez forum deneme bonusu deneme bonusu